48. Thợ gốm và con lừa, ai hay hơn ai?

Ngày xưa có một vị Bà La Môn, muốn mở một đại pháp hội, mới bảo đệ tử là A Tam rằng: “Trong pháp hội cần phải có đồ gốm, ngươi ra chợ tìm một người thợ gốm về đây.”

A Tam vâng lời tới nhà một người thợ gốm, thì thấy người thợ gốm từ ngoài rầu rĩ đi vào, vừa ngồi xuống là bắt đầu khóc lóc thê thảm. A Tam lấy làm quái dị, hỏi ông ta vì sao khóc lóc thảm thiết như vậy. Thợ gốm gạt nước mắt đáp:

“Sáng sớm hôm nay, tôi lấy lừa chở đồ gốm ra chợ bán, ra khỏi công chưa được bao lâu thì con lừa đột nhiên đi chuệnh choạng, vấp chân, thế là bao nhiêu đồ gốm nhiều năm khổ cực mới làm thành vỡ nát ra đất hết.”

A Tam nghe xong đầu đuôi câu chuyện, cao hứng bảo: “Con lừa này thật là ngu quá. Đồ gốm biết mấy năm công phu mới làm xong, tự dưng đùng một cái phá sạch. Ông bán con lừa này lại cho tôi đi.”

Thợ gốm nghe vậy vui vẻ chịu liền.

A Tam cưỡi trên lưng lừa vui vẻ đi về; Bà La Môn thấy lạ hỏi: “Ngươi không đưa thợ gốm về, lại cưỡi con lừa về làm gì?”

A Tam đắc chí đáp: “Con lừa này hay hơn hẳn thợ gốm. Bao nhiêu thứ thợ gốm mất vài năm mới làm xong, nó một lần là phá tan tành.”

Bà La Môn nghe xong, đỏ mặt tía tai nói: “Mày thật là ngu si, có con lừa này thì dù có mất một trăm năm cũng không làm xong một cái bình gốm.”

Suy gẫm

Trên đời có nhiều người vong ân bội nghĩa, thụ ân huệ của người khác rồi, đã không báo đáp được, lại gây ra nhiều mất mát cho người ta. Không tri ân, không cảm ân, không báo ân, có phải là giống con lừa trong truyện này hay không, suốt đời được chủ nhân nuôi dưỡng, mà việc hay thì không làm được, lại chỉ toàn việc hỏng thôi?