Skip to main content

39. Giữ Miệng Lưỡi Để Tránh Họa

Dụ 39. Cựu Tạp Thí Dụ Kinh

Đoạn 1. 
Xưa có con ba ba gặp hạn hán, hồ trạch khô kiệt nước không thể tự tìm tới chỗ có đồ ăn được. Lúc ấy có một con ngỗng trời bay tới đậu gần bên, ba ba bò qua xin cứu giúp. Ngỗng trời ngậm nó bay trên đầu làng mạc. Ba ba không chịu im lặng, cứ hỏi cho biết chỗ nào. Hỏi mãi không thôi ngỗng trời bèn ứng đáp, ứng đáp phải hả mỏ, hả mỏ thì ba ba rớt xuống đất. Người ta bắt được làm thịt ăn. Hạng người ngu độn không tư lự, không cẩn thận miệng lưỡi cũng giống như con ba ba trong thí dụ này.
Đoạn 2. 
Xưa có sa-môn nhờ một phàm nhân cạo tóc cho. Phàm nhân cạo tóc xong rập đầu xuống đất tác lễ sa-môn, nói, ‘Nguyện cho tôi đời sau tâm ý tịnh khiết, trí tuệ cao viễn như đạo nhân.’ Đạo nhân chúc, ‘Chúc cho ông được trí tuệ lớn hơn tôi.’ Người ấy tác lễ rồi đi. Về sau thọ mạng tận sinh lên cõi trời Đao-lợi, đến khi thọ mệnh trên cõi trời hết thì sinh xuống nhà đại trưởng giả làm con. Sau xuất gia làm sa-môn, trí tuệ uyên thâm, chẳng mấy chốc mà đắc đạo. Được hạnh duyên như thế là nhờ lòng tôn kính sa-môn hồi còn làm thợ hớt tóc.

văn

昔有鱉遭遇枯旱,湖澤乾竭不能自致有食之地。時有大鵠集住其邊,鼈從求哀乞相濟度,鵠啄銜之飛過都邑上。鼈不默聲,問此何等?如是不止,鵠便應之,應之口開,鼈乃墮地,人得屠裂食之。夫人愚頑無慮,不謹口舌,其譬如是也。
昔有沙門,令凡人剃頭,剃頭已,頭面著地作禮言:「願令我後世心意淨潔,智慧如道人。」道人言:「令卿得慧勝我。」其人作禮而去。後命盡生忉利天上,天上壽盡來下,生大姓家作子,後得作沙門,智慧得見道迹,此至意所致也。

âm

1. Tích hữu miết tao ngộ khô hạn, hồ trạch kiền kiệt bất năng tự trí hữu thực chi địa. Thời hữu đại hộc tập trụ kì biên, miết tòng cầu ai khất tương tế độ. Hộc trác hàm chi phi quá đô ấp thượng. Miết bất mặc thanh, vấn thử hà đẳng, như thị bất chỉ, hộc tiện ứng chi, ứng chi khẩu khai, miết nãi đọa địa, nhân đắc đồ liệt thực chi. Phù nhân ngu ngoan vô lự, bất cẩn khẩu thiệt, kì thí như thị dã.

2. Tích hữu sa-môn, lệnh phàm nhân thế đầu, thế đầu dĩ, đầu diện trứ địa tác lễ ngôn, ‘Nguyện lệnh ngã hậu thế tâm ý tịnh khiết, trí tuệ như đạo nhân.’ Đạo nhân ngôn, ‘Lệnh khanh đắc tuệ thắng ngã.’ Kì nhân tác lễ nhi khứ. Hậu mệnh tận sanh Đao-lợi thiên thượng, thiên thượng thọ tận lai hạ sanh đại tính gia tác tử. Hậu đắc tác sa-môn, trí tuệ đắc kiến đạo tích. Thử chí ý sở trí dã.

Comments

Popular Posts

58. Vợ Chồng Trưởng Giả Tạo Tác Phù Đồ Sau Sanh Lên Trời

Truyện 58. Tạp Bảo Tạng Kinh Quyển 5  Nước Xá-vệ có vị trưởng giả hay xây phù đồ và tăng phường, trưởng giả bị bệnh, mệnh chung sanh lên cõi trời Tam Thập Tam. Người vợ thương nhớ chồng, sầu ưu khổ não, vì thương nhớ nên giữ gìn phù đồ và tăng phường như lúc chồng còn sống. Người chồng ở trên trời tự quán sát, “Mình nhờ nhân duyên chi sanh lên cõi trời này?” Biết là nhờ công đức tạo tác tháp tự mà đắc sanh lên trời. Thấy thân mình là thân nhà trời, tâm sanh hoan hỉ, thường niệm tháp tự. Dùng thiên nhãn xem tháp tự của mình tạo nay ai chăm. Liền thấy vợ mình ngày đêm nhớ chồng, ưu sầu khổ não, lại vì chồng mà tu trị tháp tự. Người chồng niệm, “Vợ mình đối với mình có công đức rất lớn, nay phải xuống đó hỏi thăm an ủi.”  Liền từ trời giáng xuống bên vợ, nói vợ: “Em ưu sầu quá, do trong lòng nhớ anh.” Vợ hỏi, “Ông là ai mà khuyến gián tôi.” Đáp, “Anh là chồng em đây, nhờ nhân duyên xây tăng phường và tháp tự mà đắc sanh lên trời Tam Thập Tam, thấy em tinh cần chăm sóc tháp tự nên...

108. Tế Thần Cây

Truyện 108. Tạp Bảo Tạng Kinh Quyển 9.  Xưa có ông già, nhà cự phú, rất thích ăn thịt nên bày cách dối gạt, chỉ một cây đầu ruộng nói bầy con rằng “Gia nghiệp ta sở dĩ hài hòa, phú túc là nhờ ân phúc thần cây này, nay các con nên bắt dê trong bầy để tế thần ấy.” Con ông ấy theo lời cha dạy liền giết dê cúng báo ơn cây ấy, dưới gốc cây còn lập am tế trời. Người cha về sau thọ tận mệnh chung, bị hành nghiệp truy bức, sanh về trong bây dê nhà mình. Gặp lúc con mình muốn tế thần cây nên bắt một con dê, bắt phải cha mình, đem đi định giết. Dê bèn cười be be mà nói rằng, “Cây này nào có thần linh. Ta thời trước do ham ăn thịt nên gạt các con tế cây, rồi cùng các con ăn thịt này. Nay đền tội ác, tự mình phải chịu trước tiên.” Lúc ấy có một la-hán đi tới khất thực, thấy người cha quá cố chịu thân dê, nên cho người con trưởng mượn đạo nhãn để tự quan sát, mới biết đó là cha mình, trong lòng ôm mối áo não, liền hủy thần cây, sám hối tội quá và bắt đầu tu phúc, chẳng còn sát sanh nữa. Văn ...

109. Người đàn bà chán dục xuất gia

Truyện 109. Tạp Bảo Tạng Kinh Quyển 9.  Xưa có người đàn bà đẹp tuyệt trần, xuất gia tu theo pháp của ngoại đạo. Có người nói, “Dung nhan như vậy thời ở tục chứ vì sao xuất gia?” Bà đáp, “Như tôi hôm nay không phải là không đẹp, chẳng qua mới đây chán ghét dâm dục nên xuất gia. Lúc tôi còn tại gia nhờ đẹp mà sớm có thân phận, còn trẻ đã sinh con trai. Con tôi lớn lên khôi ngô không ai bằng, tự nhiên hóa ra tiều tụy như người có bệnh. Tôi hỏi vì sao bệnh thời nó không chịu đáp, hỏi mãi không thôi nó bất đắc dĩ nói, “Con không nói là vì sợ không toàn mạng, chừ nói ra đây thời chẳng còn mặt mũi chi nữa.” Rồi nó nói, “Con muốn dâm dục với mẹ, vì không được nên sinh bệnh.” Mẹ liền nói, “Tự cổ chí kim đời nào có chuyện đó?” Rồi tự nhủ, “Nếu mình không chìu thời chết mất con, nay đành phải nghịch đạo mà giữ mạng nó.” Bèn kêu đứa con lại cho nó thỏa lòng dục. Đứa con kéo lên giường thời mặt đất nứt toác, nó đang sống rớt thẳng xuống dưới, tôi kinh bố quá, đưa tay ra kéo, bắt được tóc nó. T...

107. Cầu Làm Thiên Chủ

Truyện 107. Tạp Bảo Tạng Kinh Quyển 9.  Ngày xưa có một bà-la-môn thờ Trời Ma-thất, ngày đêm phụng sự. Trời ấy hỏi, “Ông cầu chi?” Bà-la-môn đáp, “Tôi cầu làm chủ tế trời.” Trời nói, “Nhà kia có bầy trâu, ông tới hỏi con đi đầu đàn ấy.” Liền theo lời của trời, tới hỏi trâu ấy, “Ngươi nay lấy chi làm khổ, lấy chi làm sướng?” Trâu liền đáp, “Khổ cùng cực, hai bên sườn bị ép, củi nặng oằn lưng, kéo khung giá, chở xe nặng mà không được nghỉ.” Người ấy lại hỏi, “Ngươi vì nhân duyên chi mà chịu thân trâu này?” Trâu liền đáp, “Tôi trước làm thiên chủ, phóng túng làm xằng, xài xể đồ tế trời, mệnh chung làm trâu, chịu khổ não này.” Nghe lời ấy rồi liền trở về nhà trời. Trời hỏi, “Ông nay còn muốn làm thiên chủ nữa không?” Bà-la-môn đáp, “Tôi thấy việc đó, thật không dám làm thiên chủ.” Trời nói, “Người ta làm thiện ác thì tự mà chịu lấy quả báo của việc mình làm.” Bà-la-môn sám hối sai lầm của mình, quay về tu các thiện hạnh.   Văn    雜寶藏經第2卷 https://tripitaka.cbeta.org