Dụ 2. Chúng Kinh Tuyển Tạp Thí Dụ
Bồ-tát bố thí không tiếc thân mệnh. Như xưa vua Thi-bì lấy thân mình thí cho chim cáp. Thiên Đế Thích cố ý xuống thử để xem vua có chí bồ-tát không. Đế Thích bảo Bì-thủ-yết-ma thiên, “Ông hóa thành chim cáp, tôi sẽ làm chim ưng đuổi theo, ông giả vờ sợ hãi chui vào dưới nách vua. Nga-bì-thủ liền hóa thân thành chim cáp, Đế Thích hóa thân làm chim ưng, bay nhanh đuổi theo chim cáp, cáp chui thẳng vào dưới nách vua, toàn thân run bần bật. Lúc ấy chim ưng đậu lại trên cây, nói vua rằng, “Ông trả con cáp lại cho tôi, nó là đồ ăn của tôi, không phải là sở hữu của ông.” Vua nói, “Tôi đã phát tâm cứu nhất thiết chúng sanh vượt qua mọi khổ ách.” Chim ưng nói, “Vua độ nhất thiết chúng sanh, tôi cũng nằm trong nhất thiết chúng sanh ấy, vì sao không chỉ mình tôi không được vua lân mẫn, bị vua đoạt thức ăn?” Vua hỏi lại rằng, “Mày cần loại thức ăn chi?” Ưng đáp, “Tôi có lời nguyền, chỉ ăn máu thịt tươi.” Bồ-tát đáp, “Tôi có thệ nguyện, nhất thiết chúng sanh tới quy y thì tôi nhất tâm cứu hộ không để cho chịu nạn. Ngươi cần ăn chi ta cho?” Ưng đáp, “Tôi chỉ ăn máu thịt tươi.” Vua niệm rằng, “Cái này cũng khó, không sát sinh thì không có mà cho. Nhưng vì sao phải giết một bên để cho một bên?” Tư duy như vậy, tâm an định, liền hô người tới, “Lấy dao ra ta cắt thịt đùi cho con chim ưng.” Ưng nói vua, “Chỉ lấy thịt cho tôi, phải dùng đạo lí để cho thịt của ông với chim cáp nặng bằng nhau, chớ đừng có lừa dối tôi.” Vua nói, “Mang cân ra để so thịt với chim cáp.” Bên thân chim cáp nặng mà bên thịt vua nhẹ, vua lệnh xẻo hết thịt cả hai đùi cũng còn nhẹ hơn, kế đó cắt hai 臗, hai ngực, lưng ngực, lóc hết thịt toàn thân mà thân chim cáp vẫn nặng hơn. Lúc ấy vua đặt cả thân mình lên trên cân thì ngang bằng chim cáp. Chim ưng nói vua, “Đại vương, việc này khó làm cần chi phải như thế, trả chim cáp lại cho tôi.” Vua đáp, “Chim cáp tới nhờ ta, quyết không trả lại ngươi. Tôi trước sau mất thân không ít, lúc đầu còn không vì pháp mà thương tiếc, chứ bây giờ muốn cầu Phật thì phải giữ vững thượng tâm, quyết không có chi phải hối tiếc.”
Chư thiên long thần và nhất thiết nhân dân cùng nhau khen rằng, “Vì một con chim cáp nhỏ mà toan độc như vậy, việc ấy thật hi hữu.” Mặt đất chấn động mạnh, Bì-thủ xưng tán rằng, “Ngài đại sĩ chân thật bất hư, chính là phúc điền của nhất thiết chúng sanh.” Đế Thích và Bì-thủ hoàn phục thân nhà trời, ngay đó lệnh vương thân hoàn phục như cũ. Cầu đạo như vậy mới có thể đắc Phật.
Văn
菩薩布施不惜身命。如昔尸毘王以身施鴿，天帝釋故往試之，知有菩薩志不？釋語毘首羯磨天：「汝作鴿身，我當作鷹逐汝，汝便佯怖入王腋下。」[5]俄毘首即自返身作鴿，釋返身作鷹，急飛逐鴿，鴿直入王腋下舉身戰怖。是時鷹住樹上，語王言：「汝還我鴿，此是我食，非是汝有。」王言：「我初發意，欲救一切眾生，欲令度苦。」鷹言：「王度一切眾生，我是一切眾生數，何以獨不見愍而奪我食耶？」王答言：「汝須何食？」鷹言：「我作誓，食新殺血肉。」菩薩言：「我作誓，一切眾生來歸我者，一心救護令不遭難。汝須何食？當相給與。」鷹言：「我所食者新殺血肉。」王即念言：「此亦難得，自非殺生則無由得，云何殺一與一？」思惟心定即呼人來：「持刀自割股肉與鷹。」鷹語王言：「唯以肉與我，當以道理令肉與鴿輕重正等，勿見欺也。」王言：「持秤來以肉對鴿。」鴿身轉重王肉轉輕，王令割二股肉盡亦輕不足，次割兩臗、兩乳、胸背，舉身肉盡，鴿身猶重。是時王舉身欲上，乃與鴿等。鷹語王言：「大王，此事難辦何用如此，以鴿還我。」王言：「鴿來歸我，終不與汝。我前後喪身不少，初不為法而有愛惜，今欲求佛便扳稱上心定無悔。」諸天龍神一切人民皆共讚言：「為一小鴿酸毒乃爾，是事希有。」地為大動，毘首讚善：「大士真實不虛，始是一切眾生福田。」釋及毘首還復天身，即令王身還復如故。求道如此乃可得佛。
Âm
Bồ-tát bố thí bất tích thân mệnh. Như tích Thi-bì vương dĩ thân thí cáp, Thiên Đế Thích cố vãng thí chi tri hữu bồ-tát chí bất? Thích ngứ Bì-thủ-yết ma thiên, “nhữ tác cáp thân, ngã đương tác ưng trục nhữ, nhữ tiện dương bố nhập vương dịch hạ. Nga-bì-thủ tức tự phản thân tác cáp, Thích phản thân tác ưng, cấp phi trục cáp, cáp trực nhập vương dịch hạ cử thân chiến bố. Thị thời ưng trụ thụ thượng, ngứ vương ngôn, “nhữ hoàn ngã cáp, thử thị ngã thực, phi thị nhữ hữu.” Vương ngôn, “ngã sơ phát ý, dục cứu nhất thiết chúng sanh, dục lệnh độ khổ.” Ưng ngôn, “vương độ nhất thiết chúng sanh, ngã thị nhất thiết chúng sanh số, hà dĩ độc bất kiến mẫn nhi đoạt ngã thực da?” Vương đáp ngôn, “nhữ tu hà thực?” Ưng ngôn, “ngã tác thệ, thực tân sát huyết nhục.” Bồ-tát ngôn, “ngã tác thệ, nhất thiết chúng sanh lai quy ngã giả, nhất tâm cứu hộ lệnh bất tao nạn. Nhữ tu hà thực, đương tương cấp dữ.” Ưng ngôn, “ngã sở thực giả tân sát huyết nhục.” Vương tức niệm ngôn, “thử diệc nan đắc, tự phi sát sanh tắc vô do đắc, vân hà sát nhất dữ nhất?” Tư duy tâm định tức hô nhân lai, “trì đao tự cát cổ nhục dữ ưng.” Ưng ngứ vương ngôn, “duy dĩ nhục dữ ngã, đương dĩ đạo lí lệnh nhục dữ cáp khinh trọng chánh đẳng, vật kiến khi dã.” Vương ngôn, “trì xứng lai dĩ nhục đối cáp.” Cáp thân chuyển trọng vương nhục chuyển khinh, vương lệnh cát nhị cổ nhục tận diệc khinh bất túc, thứ cát lưỡng 臗?, lưỡng nhũ, hung bối, cử thân nhục tận, cáp thân do trọng. Thị thời vương cử thân dục thượng, nãi dữ cáp đẳng. Ưng ngứ vương ngôn, “đại vương, thử sự nan biện hà dụng như thử, dĩ cáp hoàn ngã.” Vương ngôn, “cáp lai quy ngã, chung bất dữ nhữ. Ngã tiền hậu tang thân bất thiểu, sơ bất vi pháp nhi hữu ái tích, kim dục cầu Phật tiện ban xưng thượng tâm định vô hối.” Chư thiên long thần nhất thiết nhân dân giai cộng tán ngôn, “vi nhất tiểu cáp toan độc nãi nhĩ, thị sự hi hữu.” Địa vi đại động, Bì-thủ tán thiện, “đại sĩ chân thật bất hư, thủy thị nhất thiết chúng sanh phúc điền.” Thích cập Bì-thủ hoàn phục thiên thân, tức lệnh vương thân hoàn phục như cố. Cầu đạo như thử nãi khả đắc Phật.
眾經撰雜譬喻 T0208
Comments
Post a Comment